Της Παναγιώτας Παπανάγνου, διδάκτορος Ιατρικής Αθηνών
Στις 13.1.2026, οι κουκουλοφόροι ψευδομάρτυρες Μ. Μαραγγέλη και Φ. Δεσταμπασίδης της σκευωρίας Novartis καταδικάστηκαν με μεγάλη χρονοτριβή δευτερόδικα, με τους ηθικούς αυτουργούς να έχουν ωστόσο διαφύγει από τον δικαστικό έλεγχο. Κύρια γνωρίσματα της σκευωρίας αυτής ήταν η σύνδεσή της με την καταπάτηση της διάκρισης των εξουσιών. Το δεύτερο βασικό του χαρακτηριστικό είναι ότι συνιστούσε πυρ ομαδόν των κυβερνητικών κατά τριών πρώην υπουργών διαφορετικής ιδεολογικής κατεύθυνσης αλλά και προσώπων με κρίσιμο θεσμικό ρόλο συμπεριλαμβανομένου του εν ενεργεία Διοικητή της ΤτΕ, του επίτιμου προέδρου του ΣτΕ και του Έλληνα Επιτρόπου στην ΕΕ. Στο στόχαστρο φυσικά των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ βρέθηκαν και πρόσωπα που συγκροτούσαν την αντιπολίτευση (o κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του δεύτερου κόμματος της αντιπολίτευσης και ο αντιπρόεδρος της αξιωματικής αντιπολίτευσης) αλλά και ο προκάτοχος του σημερινού πρωθυπουργού καθώς και ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης 2012-2014 Ευ. Βενιζέλος. Τρίτο και βασικότερο γνώρισμα ήταν η πρόδηλα άκυρη προδικασία με τους τρεις μάρτυρες να έχουν χαρακτηριστεί εκ των υστέρων μετά την αρχική τους εξέταση ως «προστατευόμενοι» και αφού πρώτα διαβιβάστηκε η δικογραφία στη Βουλή.
Όλη αυτή τη σκανδαλοθηρία τοποθετήθηκε χρονικά ευθύς αμέσως μετά την σίγαση των πύρινων εθνικολαϊκιστικών λόγων που ακούστηκαν στα συλλαλητήρια τα οποία οργανώθηκαν με αφορμή τους άτσαλους χειρισμούς της κυβέρνησης στο ονοματολογικό και πριν τον εμβολισμό του πλοίου Γαύδος στα Ίμια. Αποσκοπούσε προφανώς στην πρόκληση θεσμικής σύγχυσης και την απόπειρα αποτράβηξης της προσοχής της κοινής γνώμης από τα κρίσιμα για την χώρα ζητήματα. Ένα σκηνικό παραλόγου, αταίριαστο με κάθε σύγχρονη αντίληψη περί του πολιτεύεσθαι και ασύμβατο με κάθε σύγχρονη αστική αισθητική.
Οι ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, διαισθανόμενοι αρχές του 2018 τον ερχομό του πολιτικού τους τέλους ως λίβας που καίει τα σπαρτά έκαναν τις ύστατες απέλπιδες προσπάθειές τους για εκρίζωση του κράτους δικαίου και των βασικών αρχών του δημοκρατικού πολιτεύματος. Επεδίωξαν την ισοπέδωση σύσσωμης της αντιπολίτευσης. Της όποιας αντιπολίτευσης.
Πέραν του αντιδημοκρατικού πνεύματος της κυβέρνησης των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ εξίσου σκανδαλώδες ήταν πως ενώ η κυβέρνηση εκείνη λοιδόρησε το μεγαλύτερο κούρεμα κατά 200 δις δημόσιου χρέους στην παγκόσμια ιστορία, το PSI/OSI και τον πρωτεργάτη, τον πρώην αντιπρόεδρο της κυβέρνησης και υπουργό οικονομικών κατά το 2011-2014, εκ των πραγμάτων τόσο μέσω του κατατεθέντος προσχεδίου προϋπολογισμού που υπογράμμιζε τη δραστική μείωση της ετήσιας δαπάνης για την εξυπηρέτηση του χρέους όσο και μέσω της κερδοφόρου ανταλλαγής των ομολόγων του PSI με νέα ομόλογα (το λεγόμενο swap), αναγκάστηκε εν τέλει να καταθέσει δάφνινο στεφάνι στο μνημειώδες PSI/OSI.
Η υπόθεση Novartis έκλεισε με διακανονισμό μαμούθ εκτός Ευρωπαϊκής Ηπείρου και ομολογία ενοχής της Νοvartis για υιοθέτηση αθέμιτων πρακτικών χωρίς καμία εμπλοκή πολιτικών προσώπων. Έως τέλους ο ΣΥΡΙΖΑ και οι συνεργοί του συνέχισαν να εκφράζουν έναν πρωτοφανή πολιτικό τσαρλατανισμό μιας και το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξαν μετά από όλα αυτά ήταν πως η συμφωνία ΗΠΑ-Novartis όλως παραδόξως καταδείκνυε το μέγεθος του υποτιθέμενου σκανδάλου και ότι οι ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ εξυφαίνοντας την πλεκτάνη αυτή διάνοιξαν την οδό διεκδίκησης αποζημίωσης του Ελληνικού Δημοσίου. Αν αυτό όντως ευσταθούσε θα αποτελούσε ομολογουμένως έναν άκρως ευρηματικό και ευφάνταστο τρόπο να επιτευχθεί εισροή χρημάτων στα κρατικά ταμεία.
Aξιοσημείωτα, η δευτερόδικη καταδικαστική απόφαση για τους πρώην προστατευόμενους μάρτυρες της υπόθεσης Novartis εκδόθηκε δυο μέρες πριν την υποδοχή της φρεγάτας «Κίμων», με τα τρακτέρ των αγροτοσυνδικαλιστών ακόμα να παρακωλύουν την κυκλοφορία και με τον διοικητή της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας να υποβάλλει την παραίτησή του λόγω του αλαλούμ του FIR Αθηνών που λίγο έλλειψε να αναδείξει διαχειριστή του μια γειτονική χώρα όπως η Τουρκία ενδεχομένως, σύμφωνα με το προβλεπόμενο διεθνές πλαίσιο για τέτοιες περιπτώσεις (γνωστό ως “contingency plan”). Κάπως οξύμωρο και αντιφατικό να ενισχύεται η αμυντική ικανότητα της χώρας στην θάλασσα με ταυτόχρονη όμως εκδήλωση ανικανότητας διαχείρισης των χερσαίων οδών της και ελέγχου της εναέριας κυκλοφορίας. Ακόμα τραγικότερα, να επίκειται δημιουργία κόμματος ως τερατουργηματικό απότοκο της σιδηροδρομικής τραγωδίας των Τεμπών. Η δε αίσθηση εθνικής ανάτασης που εύλογα προκάλεσε το καλωσόρισμα του Κίμωνα από το Πολεμικό Ναυτικό αποδείχθηκε δυστυχώς εξαιρετικά εφήμερη αφού με διαφορά λίγων 24ώρων το φυλάκιο του ναυστάθμου Περάματος χρησιμοποιήθηκε για να φυγαδευτούν εκατοντάδες οχήματα και να αποτραπεί ο εγκλωβισμός τους στη φωτιά που ξέσπασε στα καζάνια στο Πέραμα. Η ενίσχυση του στόλου αποτελεί σαφέστατα μείζον ζήτημα για την εθνική μας ασφάλεια όμως κατά ένα συμμετρικό τρόπο θα πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα και για την ασφάλεια των πολιτών σε επίπεδο δήμου η περιφέρειας μέσω λιγότερα δαπανηρών κινήσεων από τη μεριά του κράτους όπως είναι η διάνοιξη οδών διαφυγής και φυσικά η εφαρμογή των κοινοτικών οδηγιών που είναι απαγορευτικές για την μαζική αποθήκευση εύφλεκτης ύλης εντός κατοικημένης περιοχής. Ενώ η οδηγία Seveso III ισχύει ήδη για περισσότερο από μια δεκαετία ωστόσο στην πράξη δεν υπάγονται σε αυτήν όλες οι βιομηχανικές εγκαταστάσεις. Με άλλα λόγια, κατά παράβαση της σχετικής εθνικής νομοθεσίας, η ασφάλεια των πολιτών απειλείται εκ των έσω (!;) και όχι από αλλότριες δυνάμεις έναντι των οποίων μας οπλίζουν τα αμυντικά συστήματα συμπεριλαμβανομένης της φρεγάτας Belharra. Η εφαρμογή των νόμων δεν στοιχίζει τίποτα σε σχέση με τα εξοπλιστικά συστήματα και ακόμα περισσότερο με την ανθρώπινη ζωή.
H ύπαρξη συναντίληψης όσο αναγκαία και να είναι για την επιτυχία κάθε εγχειρήματος και την κοινωνική πρόοδο, δεν είναι καθόλου δεδομένη σε κανένα επίπεδο· είτε ανάμεσα σε διαφορετικά κράτη είτε μεταξύ των διαφορετικών κοινωνικών ομάδων της χώρας: αλλιώς αντιλαμβάνονται τον θεμιτό τρόπο της διεκδίκησης της ικανοποίησης αιτημάτων από την κυβέρνηση οι αγρότες και αλλιώς οι πολίτες που επιθυμούν την ανεμπόδιστη οδική κυκλοφορία. Και πάλι όμως, το ίδιο το μέτωπο των αγροτοσυνδικαλιστών δεν είναι αρραγές με τα διαφορετικά μπλόκα να διαφωνούν μεταξύ τους. Σε ανώτερο επίπεδο, οι αγρότες των Λατινοαμερικάνικων χωρών που συναποτελούν την εμπορική σύμπραξη του Νότου (Μercosur) έρχονται σε ρήξη με τον αγροτικό κόσμο που διαδήλωσε με τρακτέρ έξω από το Ευρωκοινοβούλιο στις Βρυξέλλες αλλά και με την πλειοψηφία των Ελλήνων αγροτών. Παρομοίως, με άλλο τρόπο αντιλαμβάνεται τον αγώνα για την ηθική της δικαίωση η κ. Καρυστιανού σε σύγκριση με τα υπόλοιπα μέλη του συλλόγου των συγγενών των θυμάτων των Τεμπών από τον οποίο σύλλογο και η πρώτη αποχώρησε θεωρώντας πως το τραγικό συμβάν που αρχικά την ένωσε με τους άλλους ομοιοπαθούντες του συλλόγου, προσφέρεται ως εφαλτήριο για την δημιουργία κόμματος. Σε επίπεδο κρατών, οι Η.Π.Α. συγκαταλέγονται με την Ρωσία και την Κίνα στην μη αναγνώριση της δικαιοδοσίας του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου ενώ ομονοούν με την Τουρκία και το Ισραήλ όσον αφορά την άρνηση υπογραφής της Διεθνούς Σύμβασης του Δικαίου της Θάλασσας (UNCLOS). Άτομα ή κράτη συνεχώς ομονοούν και συνασπίζονται ενώ με την ίδια ευκολία διχάζονται και συγκρούονται, ανάλογα το διακύβευμα και την συγκυρία.
Αν η εκβιαστική χρήση των τρακτέρ αντί της αντικειμενικής αξιολόγησης της Μercosur και η μοιραία παραμέληση του σιδηρόδρομου προσφέρονται για την χάραξη αγροδιατροφικής και εθνικής πολιτικής άλλο τόσο λογική είναι και η αρπαγή του Μαδούρο μαζί με την αξίωση του Τραμπ για προσάρτηση της Γροιλανδίας στις Η.Π.Α. Κάθε είδους κοινωνική, διακρατική ή διηπειρωτική συναίνεση δεν είναι δυνατό να επιτευχθεί ελλείψει ψύχραιμης και φιλελεύθερης δημοκρατικής οπτικής που εξυπηρετεί το «όλον» παρά συγκεκριμένη συντεχνιακού ή άλλου τύπου κοινωνική ομάδα με τις όποιες μεροληψίες αυτή έχει.
