Οι ημέρες των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς λειτούργησαν φέτος ως καθρέφτης της πραγματικότητας. Η εικόνα ήταν ξεκάθαρη: σύμφωνα με εκτιμήσεις, η διέλευση οχημάτων από το Τελωνείο Μαυροματίου μειώθηκε περίπου κατά 50% σε σχέση με πέρσι, καταγράφοντας τη χαμηλότερη επίδοση των τελευταίων δέκα ετών. Και αυτό δεν είναι σύμπτωση· είναι αποτέλεσμα συγκεκριμένων επιλογών.

Το Τελωνείο Μαυροματίου, που στο παρελθόν λειτουργούσε ως αυτοτελές Τελωνείο Β’ Τάξης, έχει μετατραπεί σε απλό Τμήμα του Τελωνείου Ηγουμενίτσας. Η αλλαγή αυτή δεν ήταν ουδέτερη. Σήμανε λιγότερο προσωπικό, μειωμένη επιχειρησιακή δυνατότητα, καθυστερήσεις στους ελέγχους και αβεβαιότητα για τους διερχόμενους.

Το αποτέλεσμα ήταν προβλέψιμο: χιλιάδες συμπατριώτες μας Βορειοηπειρώτες, που παραδοσιακά επέλεγαν το Μαυρομάτι για τη μετάβασή τους από και προς την Ελλάδα τις γιορτές, προτίμησαν το Τελωνείο της Κακαβιάς, αναζητώντας ταχύτερη και πιο αξιόπιστη εξυπηρέτηση.

Για τη Θεσπρωτία αυτό δεν είναι απλώς ζήτημα αριθμών. Είναι άμεσο πλήγμα στην τοπική οικονομία. Οι διερχόμενοι στήριζαν έμπρακτα την αγορά: προμήθειες, εφοδιασμό με καύσιμα, στάσεις σε καταστήματα της Ηγουμενίτσας και της ευρύτερης περιοχής. Φέτος, αυτή η κίνηση χάθηκε. Και χάθηκε σε μια περίοδο κατά την οποία η αγορά ήδη δοκιμάζεται από τη γενικότερη μείωση της αγοραστικής δύναμης. Ο συνδυασμός της οικονομικής πίεσης με την περιορισμένη διέλευση απο το Μαυρομάτι δημιούργησε συνθήκες ασφυξίας για πολλές τοπικές επιχειρήσεις.

Η κυβέρνηση είχε δεσμευτεί ότι η υποβάθμιση του Τελωνείου Μαυροματίου ήταν υπηρεσιακά αναγκαία και προσωρινή και ότι η λειτουργία του θα αποκατασταθεί σύντομα. Αυτό όμως δεν έγινε. Και όσο η αποκατάσταση καθυστερεί, η ζημιά δεν μειώνεται — συσσωρεύεται. Παράλληλα, αναβαθμίζεται εκ νέου, εμμέσως πλην σαφώς, και σε βάρος της Θεσπρωτίας, η δίοδος της Κακαβιάς.

Το Τελωνείο Μαυροματίου δεν είναι μια απλή διοικητική δομή. Είναι πύλη εισόδου, οικονομικός πνεύμονας και κρίσιμος κρίκος της διασυνοριακής ζωής της Θεσπρωτίας. Κάθε ημέρα υπολειτουργίας του μεταφράζεται σε χαμένο εισόδημα για την περιοχή.

Η αποκατάσταση της πλήρους και ομαλής λειτουργίας του δεν είναι τεχνικό ζήτημα. Είναι καθαρά πολιτική και αναπτυξιακή επιλογή, που δεν αντικαθίσταται ούτε από νέα ξενοδοχεία στην Ηγουμενίτσα (βλέπε πρώην ΞΕΝΙΑ), ούτε από κενές περιεχομένου εξαγγελίες για Φυλακές στο Φιλιάτι.

Όποιος υποτιμά τη λειτουργία του Τελωνείου Μαυροματίου, στην πράξη υποτιμά τη Θεσπρωτία.